Monday, December 8, 2008

L-Oriġini tas-Soċjaliżmu; minn Rousseau sa Marx


Dan huwa diskors li għamilt fiċ-Ċentru Laburista tal-Fgura, waqt seminar imtella’ mill-Forum Żgħażagħ Laburisti ta’ l-istess lokal, nhar is-Sibt 6 ta' Diċembru 2008. Seminar li kien iġib it-titlu « Xi tfisser tkun Soċjalista? ». Din hija sinteżi tat-twelid u l-evoluzzjoni tas-soċjaliżmu u l-kunċetti li fuqhom huwa bbażat. Sinteżi mfassla fuq il-ktieb « A History of Socialism and Communism in Modern Times » ta’ Warren Lerner.

Biex jirnexxielna nitfgħu ħarsitna fuq din it-tema jeħtiġilna ngħaddu qalb skejjel differenti ta’ ħsieb biex nagħtu idea ta’ forom varji ta’ soċjaliżmu li ġew iffurmati fi Franza, l-Ingilterra u l-Ġermanja bejn it-tmintax u d-dsatax-il seklu. Se naraw kif kien hemm min ħaseb li teżisti l-ħtieġa tal-konfrontazzjoni diretta mall-klassi dominanti tas-soċjeta’, biex is-soċjaliżmu jkun jista’ jintlaħaq u kien hemm min, għal kuntrarju ta’ dawn, kellu attitudni passiva. Ċertament li dawn huma biss uħud mill-iskejjel filosofiċi li nibtu f’dan il-perjodu.

L-Oriġini


Is-soċjaliżmu bħala ideoloġija politika essaċċ joriġina mis-seklu tmintax permezz tal-Moviment Illuminista, u kien ta’ tweġiba għall-problemi soċjo-ekonomiċi li l-era industrijali ġabet magħha.

Jeżistu diversi tipi ta’ soċjaliżmu, iżda kwalunkwe’ soċjalist jaqbel illi fi ħdan is-sistema Kapitalista (fejn għandek ix-xogħol li jipproduċi l-kapital u jkabbar il-propjeta’ innifisha) jasal biex ikollok sfruttar ekonomiku u soċjali tal-persuni. B’hekk is-soċjaliżmu twieled bħala alternattiva għall-Kapitaliżmu sabiex iġib ġustizzja soċjali u ekonomika fid-dinja moderna.


Rousseau

Il-missier intelletwali tas-soċjaliżmu nistgħu ngħidu li kien Jean Jaques Rousseau (1712-1778) li permezz tal-kitba tiegħu « Id-Diskors fuq l-Oriġini ta’ l-Inugwaljanza » (1755) huwa analizza kif il-materjaliżmu fis-soċjetajiet moderni kien qed jikkorompi lill-bniedem. Ra kif il-liġijiet kienu biss regoli vvintati minn dawk li għandhom il-propjeta’, biex iservu ta’ tirannija fuq dawk li m’ghandhomx. Fil-kitba Il-Kuntratt Soċjali (1762), Rousseau juri kif hija r-« rieda ġenerali » li twassal biex ikun jista’ jsir il-ġid fis-soċjeta’. B’hekk l-ideja tiegħu ta’ sovranita’ poplari ingħatat aktar forma.

Ir-Rivoluzzjoni Franċiża

Ir-Rivoluzzjoni Franċiża (1789), magħmula mill-klassi tan-nofs li kellha l-propjeta’ ħolqot klassi ta’ mexxejja ġodda fi Franza. Din neħħiet mill-poter lill-kleru u lin-nobilta’. Il-Manifest tar-Rivoluzzjoni kien Id-Dikjarazzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u taċ-Ċittadin (26 t’Awissu, 1789). Dan id-dokument ta lil kull persuna Franċiża sbatax-il dritt fundamentali. Din id-dikjarazzjoni għalkemm neħħiet il-privileġġi tal-kleru u tan-nobilta’, ma ratx kif tagħmel tqassim mill-ġdid tal-propjeta’ fil-pajjiż.

Il-Franċiżi li kienu jgħixu fiz-zoni rurali riedu li dan iseħħ ukoll. Riedu li mhux id-drittijiet biss ikunu indaqs għal kulħadd iżda wkoll il-propjeta’. L-għajta li nibtet u li malajr saret il-kredu tar-rivoluzzjoni kienet dik ta’ “Liberta’, Ugwaljanza u Fraternita’”. B’hekk din ir-radikalizzazzjoni tar-rivoluzzjoni wasslet biex għal ftit il-Ġakobini saru l-forza dominanti tagħha. Il-Ġakobini, forza radikali fi ħdan il-klassi l-ġdida ta’ mexxejja wasslu biex jagħfsu għal aktar ġustizzja ekonomika u soċjali. Fis-sajf ta’ l-1794 dan kollu spiċċa bil-mewt ta’ Robespierre.

Babeuf

L-ewwel moviment soċjalista attiv nistgħu ngħidu li twaqqaf permezz ta’ Babeuf (ġurnalist) fl-1795. Dan kien qara lil Russeau, iżda ma kellux livell intelletwali għoli. Bil-Manifest ta’ l-Indaqs miktub minn Marechal għal dan il-moviment, intweriet il-filosofija ta’ l-espropjazzjoni tal-propjeta’ u l-eliminazzjoni tal-wirt. Babeuf spiċċa ssentenzjat għall-mewt meta il-moviment hekk imsejjaħ Il-Konfoffa ta’ l-Indaqs beda jitwessa’ għal gruppi soċjali oħra, u b’hekk ma baqax jopera biżżejjed fil-moħbi.

Fl-Ingilterra

L-Ingilterra wkoll għandha rwol ċentrali fit-twelid tas-soċjaliżmu modern. Dan minħabba l-fatt li l-iżvilupp ekonomiku tas-seklu tmintax wasslu biex jinħolqu kunflitti bejn klassijiet soċjo-ekonomiċi differenti. L-espropjazzjoni ta’ l-għelieqi ta’ bdiewa fqar wasslet biex inħolqot il-ħtieġa ta’ ekonomija bbażata fuq il-manifattura, li tat xogħol lil dawk li qabel kienu bdiewa u allura kienu spiċċaw mingħajr impjieg. Bil-propjetarji tal-fabbriki u dawk ta’ l-irziezet jistgħanew, u bin-nies qiegħda li spiċċaw aċċettaw kull impjieg li ngħata lilhom, l-Ingilterra spiċċat tħaddan żewġ nazzjonijiet fuq art waħda. Wieħed b’dawk sinjuri żżejjed u l-ieħor ta’ dawk li kienu fqar wisq.

Robert Owen

Il-fundatur tas-soċjaliżmu fl-Ingilterra jitqies li kien Robert Owen. Owen prova jsib tweġiba għal dawn l-inġustizzji maħluqa f’pajjiżu. Dan kien propjetarju ta’ fabbrika f’Manchester u fl-1800 xtara fabbrika fl-Iskozja. Huwa ried li minn dawn il-fabbriki joħloq mudell mill-aqwa tar-relazzjoni bejn il-ħaddiem u s-sid. Beda jipprovdi dar diċenti, kura tas-saħħa, skejjel u mħażen lill-ħaddiema mingħajr ma jfittex qliegħ minn għandhom.

Beda jiżviluppa wkoll idejat biex jinħolqu koperattivi żgħar fil-postijiet fejn jgħixu n-nies biex jingħata x-xogħol lil min ikun qigħed. Huwa esperimenta bil-koperattivi fl-Amerka ta’ Fuq, iżda dan għamlu mingħajr suċċess. Wara dawwar l-enerġija tiegħu fuq il-moviment trejdjunjonistiku li beda jinbet dak iż-żmien fl-Ingilterra. Għalkemm ma kienx ta’ ħsieb profond huwa wasal biex ta xejra umanista lill-moviment soċjalista fl-Ingilterra.

Soċjalisti Utopiċi (lura fi Franza)

Fil-bidu tas-seklu dsatax tfaċċaw l’hekk imsejħa Soċjalisti Utopiċi. Influwenti ħafna fuq din l-iskola ta’ ħsieb insibu lil Saint-Simon (1760-1825). Dawn evolvew l-ideat ta’ Russeau u Babeuf u riedu li s-soċjeta’ tinbena mill-ġdid fuq prinċipji ta’ ġustizzja ekonomika. Saint-Simon kien jemfasizza fuq is-solidarjeta’ qalb il-forzi produttivi tas-soċjeta’, u li s-soċjeta’ għandha tingħata struttura ġdida bbażata fuq il-qasma eżistenti ta’ bejn dawk li jagħmlu xogħlijiet differenti. Wara l-mewt tiegħu, id-dixxipli li segwewh immexxija minn Enfantin (1796-1864) ħarġu bi programm ta’ ideat li fost oħrajn kien jinkludi l-abolizzjoni tal-propjeta’ privata u l-kontroll pubbliku fuq il-mezzi tal-produzzjoni.

Blanqui

Fil-maġġoranza tagħhom, is-Soċjalisti Utopiċi, ma kienux jemmnu fil-vjolenza u fil-konfrontazzjoni ma’ l-ordni stabbilita tal-poter. Għal kuntrarju ta’ dawn kien hemm ħafna rivoluzzjonarji, orjentati lejn is-soċjaliżmu, li kienu jemmnu li huwa biss bit-twaqqigħ tal-gvern li tista’ tasal biex toħloq soċjeta’ aktar ġusta.

Dawn it-tattiċi ta’ konfrontazzjoni kienu mħaddma minn Louis-Auguste Blanqui (1805-1881). Blanqui kien jara lill-gvern u lill-industrijalisti bħala l-isfruttaturi tas-soċjeta’. Biex jiġġieled dan il-poter ta’ l-isfruttatur huwa għaqqad il-filosofiji tal-Ġakobini, ta’ Babeuf u ta’ Saint-Simon ma’ azzjonijiet rivoluzzjonarji diretti.

Blanc


Mill-banda l-oħra Louis Blanc (1811-1882) permezz tal-kitba tiegħu L-Organizzazzjoni tax-Xogħol (1840) wasal biex iwaħħad l-argument ekonomiku tas-soċjaliżmu biex jitħaddem f’soċjeta’ demokratika. B’hekk Blanc sab kompromess bejn il-passiviżmu tas-Soċjalisti Utopiċi u l-filosofija rivoluzzjonarja ta’ Blanqui.

Il-programm tiegħu kien ibbażat fuq is-sistema ta’ kumpaniji statali li l-politika tagħhom tkun iddettata mill-ħaddiema u mhux mis-sidien kapitalisti. Wara r-Rivoluzzjoni ta’ l-1848 Blanc wasal biex ikun maħtur membru tal-Gvern Proviżorju, fejn hemmhekk prova jwettaq dak illi diġa’ kien fassal fi ħsiebu. Il-fabbriki statali bdew jiffunzjonaw u l-Assemblea Nazzjonali bdiet tarahom ta’ theddida peress li ħasbu li dawn setgħu iwasslu għal soċjeta’ soċjalista. Meta l-Gvern mar biex jagħlaqhom kien hemm l-irvellijiet u ġiet imsejħa l-armata biex tintervjeni. Eluf mietu, ħdax-il elf ġew deportati lejn kolonji Franċiżi u Blanc irnexxielu jaħrab lejn l-Ingilterra.

B’hekk nistgħu ngħidu li Ġunju 1848 kellu jkun l-għeluq ta’ l-ewwel kapitlu tal-movimenti soċjalisti li kienu qed jinbtu fl-Ewropa. Il-perjodu li għadna kif tfajna ħarsitna fuqu kien għadu ma tax struttura xjentifika lis-soċjaliżmu. Dan kien is-soċjaliżmu ta’ qabel Marx daħal jagħmel parti mill-kamp tal-filosfi politiċi soċjalisti.

Karl Marx

Għalkemm l-Ingilterra u Franza raw il-ħolqien ta’ żerriegħa differenti ta’ soċjaliżmu jitfaċċaw fi ħdanhom, ħassieba kbar fil-Ġermanja, bħal Feuerbach u Hegel, kienu qed jimirħu f’filosofiji li servew ta’ kontribut kbir għat-teorija soċjalista. Infatti kellu jkun il-Ġermaniż b’dixxendenza Lhudija Karl Marx, li poġġa fit-teorija il-ħsieb soċjalista.

Marx kellu l-ewwel jiltaqa’ mar-radikaliżmu ta’ Hegel, il-materjaliżmu ta’ Feuerbach u personalment ma’ Moses Hess biex jintefa’ fil-kamp soċjalista. F’Settembru 1844 Engels u Marx iltaqgħu f’Pariġi. Din l-isħubija intelletwali damet kważi erbgħin sena u rnexxielha tipproduċi l-qafas teoretiku tas-soċjaliżmu; u anke tatna mod ġdid ta’ kif inħarsu lejn l-istorja.

F’dawk iż-żminijiet, fejn ir-ripressjoni kienet xi ħaġa komuni, kellek ħafna soċjetajiet sigrieti. Il-Lega Kommunista kienet waħda minnhom. Marx kien jifrekwenta lilha, bir-rivali tiegħu Proudhon (Franċiż) u Bakunin (Russu) ikunu membri ta’ l-istess Lega. Marx ġie fdat li jikteb il-manifest ta’ din il-lega, u f’dan il-Manifest Kommunista, miktub minn Marx bl-għajnuna ta’ Engels jispikka l-lingwaġġ konfrontazzjonali u rivoluzzjonarju. Dan juri li fl-istorja il-konfront bejn il-proletarjat (il-ħaddiema – dawk li biex jgħixu jiddependu mill-paga) u l-borgeżija (is-sidien tal-propjeta’ u l-mezzi tal-produzzjoni) ma nistgħux ngħaddu mingħajru. Fil-Manifest, il-Kommunisti jissejħu “l-avant garde tal-proletarjat”, jiġifieri dawk li qiegħdin l-aktar ‘l quddiem fil-ħsieb fost (u/jew għall-) il-klassi tal-ħaddiema .

Fil-kitba Marxista joħroġ biċ-ċar li l-akbar ħtieġa ta’ solidarjeta’ għandha tkun fost il-klassi proletarja u mhux fost persuni li jappartjenu għall-istess nazzjonalita’. Il-perċezzjoni li Marx kellu tas-soċjaliżmu kienet dik ta’ ideoloġija li fundamentalment toriġina mill-ħtieġa li jkun hemm titjib fil-kundizzjoni umana.

Bil-kitba tad-Das Kapital Marx joffri r-raġunijiet validi sabiex isseħħ ir-rivoluzzjoni li twassal biex jitneħħa l-Kapitaliżmu u d-differenzi bejn il-klassijiet soċjo-ekonomiċi. B’hekk ma jkunx hemm sfruttar ta’ klassi fuq oħra, u tinħoloq soċjeta’ ġusta.

Għeluq

B’dan rajna kif is-soċjaliżmu beda bħala analiżi ta’ l-inugwaljanza permezz ta’ Russeau u żviluppa f’analiżi xjentifika profonda permezz ta’ Marx. L-iskejjel tal-ħsieb soċjalisti huma varji iżda kollha jfittxu li joffru alternattiva għall-inġustizzji ekonomiċi u soċjali tal-kapitaliżmu.

Min ma jkunx jaf minn fejn hu ġej, daqstant ieħor ma jistax ikun jaf fejn huwa sejjer. Huwa tajjeb li nħarsu lejn l-għeruq tax-xitla soċjalista, għaliex b’hekk inkunu nistgħu nifhmu aħjar x’inhi dik l-istruttura tal-ħsieb li tħallina nitħabtu sabiex ikun hawn il-ġustizzja soċjali u l-ugwaljanza f’pajjiżna. Għalkemm il-ħsibijiet ta’ dawn il-filosfi li għadna kemm tħadditna dwarhom ma jagħtuniex tweġiba sħiħa għall-mistoqsijiet li qed tpoġġielna s-soċjeta’ fi żmienna, ċertament li jistgħu ikunu uħud mill-għodod li nistgħu nużaw fir-rieda tagħna li nagħmlu dan.

Saturday, November 15, 2008

Stronger Trade Unionism

The demonstration which took place on Friday was surely historical. Having twenty trade unions joining for one cause is a great sign of historical maturity for Maltese trade unionism. Now that trade unions are on the tide of unity, they should grab the opportunity to form a united front. This will be beneficial for all the working categories in Malta.

Stronger will be the voice of trade unions within the respective forums, be they on a national or on a European level. Their concerns will start to be taken more seriously by the government, and those who hold the means of capital production, namely the FOI and the Chamber of Commerce (now united as “The Chamber”). They will start finding it harder to impose tough measures, weakening the workers’ quality of life.

Having trade unionism represented by one confederation will mean that rightist workers will have their struggles unified with those of the leftists, and vice versa. This will be tantamount to a great leap towards a new era of trade unionism in Malta, where bipartite polarity will not affect the unity of workers anymore. The ruling elite will surely lessen its arrogance in front of a united trade unionist front.

Tuesday, November 11, 2008

Il-Kapitalizmu Neo-Liberali fi Krizi


Il-Kapitaliżmu Neo-Liberali qiegħed stendut ma’ l-art. Ħa daqqa ta’ ponn ġo wiċċu, u did-darba mhux se tkun daqshekk faċli għalih biex jirkupra minnha. Dawk li fl-aħħar għoxrin-tletin sena tant priedkaw li s-sistemi finanzjarji m’għandhomx ikunu mgħobbija b’ħafna regoli, u li l-istat għandu jinżamm fil-ġenb jekk jista’ jkun f’kollox, issa qiegħdin ibiddlu l-kredu tagħhom. Dan qed jagħmluh sabiex bil-flus miġbura mit-taxxi miġjuba mill-għaraq tal-ħaddiema iħallu s-sistema kapitalista tiffanga f’ikel illi qatt u qatt ma jixirqilha tiekol minnu. Issa jmiss naraw kemm ix-Xellug lest jingħaqad fl-irkejjen kollha tad-dinja, (speċjalment tal-Majjistral Dinji) biex il-flus li ngħataw lill-Gvernijiet għall-edukazzjoni tat-tfal, l-għixien tajjeb tal-pensjonanti, għall-postijiet xierqa fejn inkunu nistgħu ngħixu u nirrikrejaw rwieħna, u għat-tisħiħ tan-nisġa soċjali li aħna parti minna, ma jispiċċawx jintnefqu fit-tisħiħ ta’ sistema li ma tafx iġġib xejn aktar minn inugwaljanzi soċjali u nuqqas ta’ demokrazija ekonomika.

Intervenzjoniżmu

Il-pijunieri tan-neo-liberiżmu li fil-passat tant saħqu u ħalfu li l-istat għandu jħalli s-suq isuq indunaw li dan għamluh biex idaħħlu is-swieq finanzjarji dritt ġo ħajt. L-Istati Uniti iddeċidiet li talloka 700 biljun dollaru Amerikan mit-Teżor tagħha biex tinvesti direttament fil-banek Amerikani. Dan se jkun qed isir għall-ewwel darba mill-‘Great Depression’ (1929 - ≈1939) lil hawn. Mela għandna sitwazzjoni fejn min mexxa u qed imexxi l-banek fl-Istati Uniti b’tali mod li neffaħ kemm felaħ il-bużżieqa finanzjarja u dgħajjef il-lagstu tagħha sakemm ċarrtu, issa qed ikun mgħejjun biex jerġa’ jqum fuq saqajh permezz tal-flus imħallsa mit-taxxi taċ-ċittadin komuni. L-Ingilterra qed taħsibha bis-serjeta’ tinnazzjonalizzax b’mod parzjali tlieta mill-erbga’ banek il-kbar fil-pajjiż.

Pajjiżi kbar li ma humiex parti mill-Kapitaliżmu Anglo-Amerikan mhux qed jagħmlu għajb għal dan. Franza se tagħmel self garantit mill-istat lill-banek ta’ €320 biljun (bn) u l-Ġermanja se tagħmel dan billi tiggarantixxi s-self bejn il-banek infushom. Franza allokat €40 bn biex issaħħaħ l-kapital tal-banek fl-inkwiet u l-Ġermanja allokat €80 bn għal dan il-għan. Min ħaddem sistemi ekonomiċi u finanzjarji li fil-passat riċenti dejjem saħqu li irqaq ma jkun il-gvern aktar jitħaxxen il-ġid, issa għall-kuntrarju mhux talli mhux qed jaraw l-istat bħala t-tabib tas-swieq finanzjarji imma qed jirrikonoxxu lill-istat bħala l-uniku salvatur ta’ din is-sitwazzjoni.

Prova ta’ kemm ir-regolamentazzjoni finanzjarja stretta u l-prudenza bankarja taf isservi ta’ ġid tawħilna l-iSpanjoli permezz tal-Bank Ċentrali tagħhom. Dawn, meta pparagunati ma’ Franza, il-Ġermanja u l-Ingilterra ħadu daqqa ħafna iżgħar. Imn’alla seħħ dan, meta tqis l-uġigħ ekonomiku li għaddejja minnu Spanja.

Popli mqarrqa

Il-Kapitaliżmu Neo-Liberali, li jaf lil Reagan u Thatcher fil-Ġnien tal-Eden tiegħu, ra kif għamel biex daħħal settur ħafna aktar wiesa’ mill-klassi tan-nofs u ta’ taħt biex jinvestu f’fondi u f’isħma varji. Issa din il-politika qed tagħti l-akbar diżappunt lil min għamel dan b’rieda tajba li jkabbar il-ġid tal-familja tiegħu u biex joffri sigurta’ finanzjarja akbar lilu nnifsu. Mhux talli qed itir mar-riħ dak kollu li ġie prospettat għal dawn l-investimenti, talli parti mill-flus imħallsa f’taxxi mill-istess individwi qed imorru biex isalvaw lill-istess banek li daħħlu s-swieq finanzjarji u l-investimenti ta’ dawn l-investituri ż-żgħar ġol-ħajt.

Kapitaliżmu u Instabilita’

L-instabilita’ u l-inċertezza li rnexxielu joħloq il-kapitaliżmu fil-ħajjiet tan-nies matul dawn l-aħħar għoxrin sena dejjem ġiet imraqqa’ permezz ta’ interventi fis-swieq minn dawk li akkost ta’ kollox ma jridux jaraw il-kapitaliżmu jikkrolla. It-Teżor ta’ l-Istati Uniti u l-Bank Federali tar-Riserva, il-Fond Monetarju Internazzjonali u dawk li jappoġġjawhom fil-Ġappun u l-Ewropa tal-Punent dejjem kienu lesti bis-‘salva uomo’ f’idejhom biex jintervjenu f’każ ta’ riskju ta’ xi għarqa. Dan seħħ fl-;1987 (Stock Market Plunge), 1989 (Savings-and-Loan Collapse), 1997 (East-Asian Financial Fall), 1998 (Long Term Capital Management Mismanagement), 2001-2002 (Enron). Dan ifisser li l-akbar fortizzi tal-kapitaliżmu jużaw lill-istat daqs li kieku kien xi ‘toilet’.

Ix-Xellug għal politika stabbli

Ix-Xellug minn flok jinkoraġġixxi l-ispekulazzjoni fis-swieq u jara li l-profitti ikun l-ewwel prijorita’ tiegħu, iqis li l-attivita’ ekonomika produttiva tista’ toffri l-ġid kemm jista’ jkun b’mod indaqs. Ix-Xelluġ jara li l-interventi ta’ l-istat ikunu kontinwi sabiex ikun hemm armonija fis-soċjeta’ b’mod kontinwu, fejn;

- l-istat jinnazzjonalizza setturi b'importanza strateġika, jiddefendi s-servizzi pubbliċi, u jinkoraġġixxi koperattivi tal-ħaddiema

- il-ħtiġijiet bażiċi tan-nies (enerġija, housing, edukazzjoni, trasport, rikreazzjoni u ambjent xieraq) ikunu protetti mill-istat u għalhekk ma jkunux mitfugħin għall-irkant u l-ispekulazzjoni fis-suq

- l-intrapriżi żgħar u medji nkoraġġiti li jiġġeneraw il-profitt u l-impjiegi sabiex tkun prevenuta l-monopolizzazzjoni minn intrapriżi kbar f’setturi varji ta’ l-ekonomija

- l-industrija titħalla tkun produttiva u profittabbli mingħajr ma tkun ta’ l-ebda theddida għas-saħħa u għal kwalita’ ta’ l-għixien tal-ħaddiema

- ikun hemm ir-rieda li tinżamm armonija bejn min iħaddem, it-trejdjunjins u l-istat sabiex l-ekonomija ma tingħatax skossi mhux meħtieġa.

- il-ħaddiema jkunu meqjusa bħala l-protagonisti ta’ l-ekonomija u mhux l-akbar vittma potenzjali ta’ l-ekonomija

Ix-Xellug għandu jikseb lura l-kunfidenza li kellu qabel fil-mod kif kien jiġġieled l-inugwaljanza fis-soċjeta’ u jagħti poteri ekonomiċi lill-klassijiet varji ta’ ħaddiema mingħajr ebda ingann. Dan għandu jagħmlu b’lingwaġġ relevanti għall-fenomeni tas-soċjetajiet ta’ żminijietna. F’din il-kwistjoni reġa’ ħareġ biċ-ċar li x-Xellug f’idejh għandu soluzzjonijiet dejjiema u m’għandu xejn għalxhiex iħammar wiċċu milli jxandar dawk li dejjem kienu u jibqgħu il-prinċipji inaljenabbli tiegħu.

Jekk jagħmel dan, ix-Xellug ikun qed jaħdem biex iħalli l-Kapitaliżmu stendut ma’ l-art u l-għaraq tal-ħaddiema u l-familji jkunu msarrfa fi kwalita’ ta’ għixien aħjar.

Saturday, August 16, 2008

On 'Yards, Government and Columnists


In a statement issued by Minister Tonio Fenech last Thursday, the government has showed us that he’s adamant in throwing the dice for the same game. It’s funny, coming to think of it, because he never seems to be tired of it, not even after 20 years. Some of them call it politics; I see it as a personal chess game where the Government is the king who’s disguised in the robes of a pawn. On the other hand many columnists who reside in various Maltese gazettes prefer to use their hands to pen their articles, rather than their brains. The result is nothing but a mere echo in approval of the Government’s line of thought. The question would therefore be: Why did our fathers fight for a Charter of Fundamental Human Rights when the very basic rights of Freedom of Speech, Freedom of Expression and Freedom of Press are not exploited as they should? Why bother? I mean, not unless the new “speech” became synonymous for ‘parroting’ or the new “expression” for “libel”

Minister Fenech condemned the GWU for choosing the route of confrontation. What’s really wrong with these people, he must be wondering. Well, nothing actually, they were only promised that their jobs will be retained by a direct letter sent from the Ministerial before the election took place. They had to relax, because their occupations were to be “guaranteed”. What is possible wrong with not keeping those promises? Everyone knows that the yup yup before election should not be taken seriously, right? It makes sense to who says it but it’s a load of gibberish for those who listen to it. That load of gibberish is nothing really; it’s just our worker’s future followed by that of their families. Did I say families? I see an oxymoron here, a bitter one I’d say! Weren’t families the heart inside the PN’s election body? Happy and smiling families, which will now appear, on those billboards, with nothing more than a grim!

In this scenario, I think that it is better to have the government condemned for setting the worst timing ever for the privatization of the shipyards to take place. The Govt. was aware that the subsidies would have shrunk by 2008, however it chickened its way out and launched the retirement schemes just a few days ago. To spice up tragedy with a pinch of ridicule, the Government offered an incentive for those yards workers who choose to have the scheme before the end of September. If the Govt. ever wanted to be taken seriously in this matter he should have started to offer workers different options back in August ’07. Obviously, this did not happen, as the interests of a political party on the eve of the general elections, is much more important than the livelihood of 1700 workers having their minds set at rest. Coincidently, 1700 is a number that exceeds the amount of votes the party in power holds as a relative majority. I won’t go into the merits of destiny or faith but I know Mathematics to an appreciable extent and I can denote a pattern here, or even, a formula.

The equation for this one would be:

Keep workers happy + Guarantee their work position – Keep controversial details out = Election Jackpot.

I was there for the meeting held by the GWU on Wednesday 13th August. Mr. Zarb mentioned the possibility, one that put the ‘yards premises for speculative activity in the creation of luxurious apartments. Indirectly, Minister Fenech fed proof to what he might dub as an “allegation” when stating that “such confrontational and threatening behaviour [by the GWU] could only, at this stage, hinder the prospects of interest shown by potential operators” and also that “unless interest was shown by potential investors by September 15, it would have no option but to declare failure in the privatisation process and the yard would have to be declared bankrupt”. Instead of showing the huge assets, whether they’re equipment or skilled labour, that our ‘yards hold, the Govt. is devaluating the same entity which he is so eager to sell, by choosing the worst course possible. All I see is balance sheet of static numbers, treating some as assets and others as liabilities. The tragedy of it all is that, those numbers are not static; they represent the lives of our workers. It’s the reason why a human occupies the role of a Minister of Finance. If we wanted to talk in numbers, we would have assigned a talking machine to do the job.

GWU meeting in Paola was reported by Matthew Xuereb on Thursday. It left much to be desired; unfortunately, the most important statements uttered by the speakers remained unreported. One of them was that done by Paul Bugeja, who requested the Govt. to publish the yards’ accounts of these last 4 years; to check whether the ‘yards are bankrupt or not. Something, he said, that the government seems unwilling to show. Once again, the annoying strategy of a government who declares to be Christian and Democrat shows more clearly that the title is just a perception, totally opposite to the truth. One step forward in this direction and the Government’s actions are going to severely bite the hand that feeds it.

The perceived reality that ‘yards are there to suck the taxpayers’ money is spun by most of the columnists found in our isles. They would like to make us forget the pre-electoral direct orders given by the Government, which were reported on the 3rd and 10th day of this month by MaltaToday. The best way we could have dealt with the ‘yards should have been that of changing the management and its targets. It seems that making the ‘yards more productive and increasing the entity’s profits were never part of the real agenda. Unfortunately the aim of this Govt. was always that of hindering the workers’ unity. However, in my early years, I have learnt one but important law of Physics. It says “For every action, there’s an equal and opposite reaction”. Indeed, such is true to life. The Government has the competence to act but we also have the duty to react. It is a right that cannot be threatened and it’s safeguarded by the GWU who is working on the prosperity of our workers.

A person is not an identity card, a number inside a balance sheet or a name in a file. Might as well keep that in mind before any other Minister decides to meddle with the simplicity of our worker’s lifestyle and forge a destructive formula of this sort.

Thursday, August 7, 2008

Kuba; Togħma Latina ta’ poplu qalbieni


Bejn it-3 u d-19 ta’ Lulju li għaddew, tliet żgħażagħ Maltin kellhom ix-xorti jesperjenzaw is-soċjeta’ Kubana, f’mawra kulturali u edukattiva li tathom tagħlim fuq il-post dwar diversi aspetti ta’ din l-akbar gżira fil-Karibew.

David Pisani, Roderick Azzopardi u jien tgħallimna dwar il-mod kif titħaddem id-demokrazija f’Kuba, fejn ir-rappreżentanza taż-żgħażagħ u n-nisa hija waħda qawwija f’kull livell, ċjoe’ fl-irħula u fl-ibliet, u saħansitra fl-Assemblea Nazzjonali li hija bħal-Parlament tagħna. Tgħallimna dwar l-istorja ekonomika li kellha tgħaddi minnha Kuba kemm qabel ir-Rivoluzzjoni mwettqa mill-Moviment tas-26 ta’ Lulju bl-appoġġ popolari, u anke mill-1959 lil hawn. Il-perjodu ta’ l-aħħar kien ikkaratterrizzat minn dipendenza kummerċjali li taqbeż it-80% f’patti bilaterali ma’ l-Unjoni Sovjetika. Il-waqa’ ta’ l-istess Unjoni li wasslet lill-Kuba tgħaddi minn perjodu diffiċli immens għaż-żamma tar-Rivoluzzjoni (l’hekk imsejjaħ Perjodu Speċjali), u r-riformi ekonomiċi li ġew fl-istess żmien għall-ftuħ lejn muniti bħad-Dollaru u anke għat-tisħiħ ta’ l-industrija tat-turiżmu kienu sors ta’ kapital bħala sostenn għar-Rivoluzzjoni. Mill-2004 lil hawn Kuba daħlet fi proġett imsejjaħ ALBA flimkien mall-Venezwela. Din hija organizzazzjoni ibbażata fuq l-idea ta’ integrazzjoni soċjali, politika u ekonomika bejn pajjiżi Latin-Amerikani u tal-Karibew, li llum il-ġurnata tħaddan fiha wkoll il-Bolivja u n-Nikaragwa fost pajjiżi oħra.

Is-sitwazzjoni kerha li ħafna mill-medja tpenġi dwar Kuba ma hija xejn ħlief ħrafa. Fil-postijiet kollha li żorna, tibda mill-qalba tal-Kapitali tal-Havana sa raħal żgħir fi Cienfuegos, in-nies għandha x’tiekol u għandha x’tilbes. Għandha fejn toqgħod, titgħallem u tiddeverti. Dan għall-kuntrarju ta’ popli li qiegħdin ftit ‘l bogħod minnhom bħal Ħaiti u l-Ħonduras li fihom issib nies li biex jieklu iqallbu fiż-żibel. Dan ma ngħidu bl-ebda disprezz għal dawn ta’ l-aħħar, iżda nagħmel dan bħala paragun f’loku li jpoġġi lill-Kuba u lill-Kubani fil-kuntest politiku li jixirqilhom jitpoġġew.

Ċertament li ż-żjajjar tagħna fil-Mużew tar-Rivoluzzjoni, fil-Pjazza prinċipali tal-Havana fejn jinsab il-monument iddedikat għal Jose’ Marti’ (poeta u ġellied għall-Indipendenza mill-Ispanjoli fis-seklu 19) ħallew timbru fuqna. Tħalla fuqna timbru akbar meta żorna l-monument iddedikat lil Ernesto ‘Che’ Guevara, fejn huwa stess jinsab midfun taħtu f’Santa Clara flimkien mall-gwerrillieri li marru miegħu bit-tentattiv li jwasslu r-Rivoluzzjoni fil-Bolivja fis-snin sittin. Il-mawra tagħna fejn sar it-twaqqif tal-ferrovija mimlija armi tar-reġim ta’ Fulgencio Batista, (operazzjoni mmexxija minn Che Guevara nnifsu u li waslet għar-rebħa tar-Rivoluzzjoni tlett ijiem wara), kompliet tgħinna niskopru fid-dettal l-istorja ta’ dan il-poplu.

Il-158 persuna Ewropea, li pparteċipajna f’din il-Brigata Jose’ Marti’ (li fil-parti l-kbira tagħna konna żgħażagħ), tajna kontribut b’xogħol volontarju għal erba’ nofs ta’ nhari konsekuttivi. Ix-xogħol li wettaqna kien li qlajna ħaxix ħażin f’għalqa kbira mimlija xtieli tal-jukka (xitla li tagħmel patata kbira li tissajjar u tittiekel f’dan il-pajjiż). Ix-xogħol li wettaqna kien apprezzat tant li fi tmiem il-jiem ta’ ħidma konna milqugħa bi żfin u mużika spettakolari fil-Kampament Julio Antonio Mella f’Caimito (60km bogħod mill-Belt Kapitali), il-lokalita’ li serva bħala ċentru ta’ akkomodazzjoni waqt il-mawra tagħna fil-pajjiż.

Kellna l-opportunita’ nżuru Poliklinika f’lokalita’ġewwa Cienfuegos. Fiha jingħata servizz ta’ tabib għall-viżti, servizz ta’ Emerġenza, tilqim mill-mard, fiżjoterapija, sala ta’ osservazzjoni, laboratorju biex ikun eżaminat id-demm u diversi servizzi oħra. Jekk għandna nitgħallmu xi ħaġa minn dan il-pajjiż, żgur għandna nitgħallmu nħaddmu l-Kura Primarja tagħna b’aktar riżorsi u servizzi varji, sabiex ma nkomplux inżidu l-pressjoni fuq l-isptar ċentrali ta’ pajjiżna. Wisq probabbli n-nuqqas ta’ importanza lejn il-Kura Primarja f’pajjiżna ġejja mill-imħuħ tal-politiċi li jirraġunaw li sptar ileqq jiswa’ l-miljuni, għandu mnejn jattira aktar voti lejn il-Partit fil-Gvern milli jkollok aktar servizzi preventivi u mgħammra tajjeb fuq livell lokali. Jekk dan huwa minnu, fqir huwa l-moħħ tal-politiċi tagħna!

Impressjonanti l-fatt li dan huwa poplu li f’demmu għandu msawra n-namra għall-mużika u ż-żfin, fejn tista’ tgħid kwalunkwe’ Kuban kapaċi jagħraf il-ġeneru ta’ mużika li tkun qed tindaqq u jaqleb il-pass taż-żifna tiegħu skond ir-ritmu li jkun jinstema’. Tista’ tgħid li kull familja hija skola taż-żfin. Rigward il-mużika, mhux darba jew tnejn iltqajna ma’ gruppi ta’ mużiċisti li għalkemm idoqqu f’ristorant sempliċi, ikunu ta’ kwalita’ raffinata.

Naħseb illi dan il-pajjiż jinħtieġlu aktar industrijalizzazzjoni sabiex ikun jista’ jkollu l-kapaċita’ li joħloq aktar ġid għalih innifsu u jsir dejjem aktar indipendenti. Fl-istess waqt nawgura lil dan il-poplu simpatku sabiex filwaqt li jimxi fuq dan il-perkors iħalli s-sostenibilita’ ekoloġika u ambjentali bħala waħda mill-prinċipji inaljenabbli tiegħu.

Nemmen ukoll li l-poplu Kuban għandu jkun aktar espost għal kitbiet ta’ intelletwali Xellugin oħrajn, għaliex l-influwenza ta’ Fidel Castro għadha wisq qawwija, u b’hekk nibża’ li wara l-mewt tiegħu għandu mnejn jinħoloq vojt li jaf ikun ta’ detriment fil-kuxjenza politika ta’ dan il-poplu. Il-fatt li l-ħsieb m’huwiex iddettat jew ikkundizzjonat minn dawk li għandhom il-liri huwa wieħed pożittiv ferm, u b’hekk ħadd ma jkollu jħit ħalqu minħabba kompromessi ekonomiċi li jkollha l-midja, illi sa fejn naf jien jeżistu u jeżistu sew ġewwa pajjiżna.

F’isem sħabi nirringrazzja ferm lill-Għaqda Malta-Kuba li għenitna sabiex nagħmlu din il-ħolma realta’. B’din l-esperjenza stajna nifhmu aħjar ir-realta’ Kubana, u minn x’hiex għaddej dan il-poplu qalbieni li jkollu jaffaċċja l-Imblokk Ekonomiku ta’ l-Istati Uniti minn jum għal jum, u xorta jirnexxilu jqassam il-ġid b’tali mod li kulħadd għandu ċ-ċans li jitgħallem l-iskola, igawdi minn servizz tas-saħħa li jilħaq livelli Ewropej f’ħafna mill-oqsma, u għad għandu kultura li ma hix iddettata mill-ħin u mill-flus.

Sunday, June 22, 2008

L-Ghaqda fost il-Haddiema


Ninnota li ghalkemm bhalissa l-haddiema qed jaffaccjaw hafna tbatijiet, fejn ikollhom jidhlu f’kompromessi biex ma jitkeccewx mix-xoghol; min ihaddem dejjem qieghed jilghabha bhala dak li ghandu l-anqas x’jitlef. Dawn huma l-veritajiet li jipprovaw ipoggulna f’mohhna, biex ahna nkunu bhal dak l-ghasfur ibbalzmat f’armarju, jew bhal pazjent illuppjat qabel operazzjoni. Mur ghidilhom li jekk kull haddiem jiddeciedi li ghada ma jmurx ghax-xoghol, l-attivita’ tal-pajjiz tigi migjuba kwazi fix-xejn.

L-Unjins

Wasal iz-zmien li f’dan il-pajjiz l-kuncett ta’ solidarjeta’ fost il-haddiema ingibuh wiehed mill-oghla valuri taghna. Il-haddiem ma jistax jibqa’ jqis ruhu bhala forza maghmula minn bicciet. Ma jistax jibqa’ jkollna Unjin ghal kull tip ta’ mpjieg jew professjoni. Ezempju car huwa dak tal-qasma fir-rapprezentazzjoni ta’ l-infermiera, in-nursing aides u l-health careworkers. Din hija hasra kbira. Hasra, ghaliex li kieku dawn jaqghu taht konfederazzjoni ta’ trejdjuninjins ikollhom is-sahha li jinnegozjaw b’wicchom minn quddiem, bil-bosta aktar milli jaghmlu llum. Biex tkompli tghaxxaq l-unjins li jirraprezentaw lin-Nursing Aides spiss jibaghtu memoranda, li hafna drabi jkunu mimlija b’antagonizmu ta’ unjin lejn ohra. Inheggeg lill-UHM, GWU u l-MUMN jghaqdu l-forzi taghhom f’dan ir-rigward, biex dawn il-haddiema filwaqt li jibqghu jaqdu d-dmirijiet nobbli taghhom, ikollhom ukoll id-drittijiet taghhom garantiti.

Min jaf kemm jiehu pjacir min ihaddem, jara dan l-antagonizmu bejn min jirrapprezenta l-haddiema. Dawn id-dnubiet tat-trejdjunjonizmu Malti ghandna nahfruhom lilna nfusna billi naraw il-holqien ta’ konfederazzjoni ta’ trejdjunjins li taghti vuci wahda lill-haddiema, issa qabel imbaghad, b’hekk nahdmu favur l-ghaqda. Inkella se jispiccaw biex jitqiesu bhala dnubiet mejta li la uliedna u wisq anqas ulied uliedna ma jkunu lesti jahfruhomlna.

Instabilita’

Jinghaqdu ghandhom l-Unjins, u ma jaghtux kaz ta’ din il-kultura tal-loppju li l-Gvern qieghed dejjem aktar jirnexxilu jdahhal f’pajjizna. Il-Gvern dejjem jaghti l-idea li min jaghmel dimostrazzjonijiet favur il-haddiema fil-pajjiz ikun qed inaffar l-investiment minn pajjizna. Il-Gvern dejjem jaghti din l-idea li min juza certu lingwagg f’pajjizna ma jkun qed jaghmel xejn hlief jimmina l-istabilita’ f’pajjizna. Imma nghid jien, l-Unjins lil min ghandhom joghgbu, mhux lill-haddiema? Jekk hemm bzonn ta’ dimostrazzjoni, azzjoni industrijali jew certu instabilita’ ghall-gid tal-haddiema, m’ghandna nibzghu xejn milli naghmlu dan. Xejn ma jigi mix-xejn.

Il-poezija “Radikalizmu” ta’ Achille Mizzi zgur li twaqqghu fix-xejn dan l-argument ta’ l-instabilita’ min-naha tal-Gvern, ghaliex tghid proprju hekk;

“......Biex tizra’ trid taqleb l-ucuh

Biex tlaqqam trid taqsam iz-zokk.

Biex tpingi trid tbajjad il-wicc

Biex twelled trid tara l-ugigh........”

Mizzi jinnota kif huwa process naturali li bidla ghall-ahjar tkun tinhtieg it-taqlib biex issir. U ghalhekk issa ndur lejn dawk il-haddiema konservattivi u nghidilhom li ghadhom ma jafux kemm hija hasra li jkollok par saqajn sodi fuq hiex timxi, u tispicca tuzahom biss biex toqghod bilqieghda. Ahna saqajna jinhtigilna nuzawhom biex nimxu lejn l-ugwaljanza u l-gustizzja socjali.

Biex saqajna nuzawhom tajjeb hemm bzonn naghmlu minn kollox biex tfegg aktar ghaqda bejn l-Unjins. Il-Federazzjoni ta’ l-Industriji u l-Kamra tal-Kummerc, raw kif ghamlu u nghaqdu haga wahda. Terga’ u tghid dawn ghandhom interessi diversi, ghax wahda hija aktar ibbazata fuq il-produzzjoni u l-ohra ibbazata fuq il-kummerc. Izda xorta raw kif ghamlu biex inghaqdu sabiex jaraw li l-kapital li jhaddnu jibqa’ jkun salvagwardjat. U d-drittijiet tal-haddiema min se jissalvagwardjahom, jekk it-trejdjunjonizmu ma jkunx maghqud f’haga wahda! Il-Unjins f’Malta ghandhom ikunu bhall-holoq ta’ l-istess katina jew is-swaba’ ta’ l-istess id.

It-Tarzna

Issa l-Gvern irid jipprivatizza t-Tarzna. M’ghandkomx ghalfejn tistaghgbu li dakinhar stess li l-Prim Ministru habbar bil-pjan tieghu li jipprivatizzaha, l-Kamra tal-Kummerc qabzet biex turi l-qbil taghha. Il-Gvern behsiebu jkompli bil-missjoni tieghu li fejn hemm numru kbir ta’ haddiema jahdmu f’zona wahda, jara kif jaghmel biex dawn jitbieghdu minn xulxin. U b’hekk l-ghaqda bejn il-haddiema dejjem tkun imhegga biex titfarrak.

Il-Gvern jibqa’ jilghabha li jrid jahdem fl-interess Nazzjonali u jikkritika lil min ma jahdimx mieghu bhallikieku jekk tahdem mieghu sejjer jaghti kazek. Jiena tal-fehma li kemm jekk tahdem u anke jekk ma tahdimx mieghu, dan il-Gvern xorta jibqa’ jaghmel ta’ rasu biex jasal fejn irid hu. Din il-loghba tal-Gvern ma hija xejn hlief ezercizzju biex quddiem il-poplu jidher li qed jiftah dirajgh biex jghannaq lil kulhadd, filwaqt li minn wara l-poplu ma jaghmel xejn hlief iwarrab lil min m’huwiex lest jinbarka fuq il-progett li jkun fassal hu. Fi ftit kliem il-Gvern jghidlek; “Jew taqbel mieghi, inkella tahdimx mieghi.”

Quddiem dan kollu nheggeg lil GWU sabiex tuza l-energija u l-intelligenza kollha sabiex l-impjieg tal-haddiema jkun salvagwardjat. It-Task-force proposta mill-GWU huwa metodu prattiku sabiex filwaqt li ssir diskussjoni, tittiehed azzjoni rigward it-tarzna. Nemmen li l-Unjin ghandha tfittex li ggib is-solidarjeta’ ta’ unjins ohra f’din l-isfida. Jekk jintilfu l-impjiegi tizdied l-incertezza f’imhuh il-familji Maltin, imbaghad il-mohh ma tantx nahseb li jkun jista’ jghodd ruhu b’mistrieh bhalma kien imwieghed. Il-Unjin m’ghandha tiddejjaq xejn tkun assertiva favur il-haddiema tat-tarzna. Ghandhom jittiehdu mizuri sabiex it-tarzna tkun aktar kompetittiva fis-swieq, vijabbli u produttiva, izda dan qatt m’ghandu jsir a skapitu tad-drittijiet tal-haddiema fit-tarzna.

Jiena nispicca dan l-artiklu bil-kliem ta’ wiehed mill-pijunieri tal-moviment tal-haddiema Maltin, Censu Bugeja, li fl-1 ta’ Jannar, 1921 kiteb; “Minghajr ghaqda l-Haddiem ma’ jista’ jaghmel xejn”.